Đường Nguyễn Tất Thành và bài toán mở rộng dang dở từ thời thuộc địa
Từ trăm năm trước, chính quyền thuộc địa đã phải đau đầu tìm cách giải quyết bài toán ách tắc giao thông tại khu vực ven bờ sông Sài Gòn. Đi kèm với đó là hàng loạt tham vọng lớn nhằm lột xác toàn bộ diện mạo nơi đây.
Krakatoa 1883: Thảm họa núi lửa tận Indonesia gây rúng động vương triều nhà Nguyễn
Ngày 9/9/1883, một làn khói mang theo điềm gở phủ kín bầu trời kinh thành Huế. Ánh mặt trời ngả sang màu xanh lục dị thường, khiến vạn vật trên đường phố chẳng còn đổ bóng. Một lòng tin sự chính danh của bậc đế vương gắn liền với “Thiên mệnh,” triều đình nhà Nguyễn không khỏi rúng động trước cảnh tượng kỳ quái ấy. Ba vị đại thần tức tốc dâng sớ can gián, mong nhà vua tu tỉnh đức hạnh để vãn hồi lòng trời. Hơn cả một thảm họa thiên nhiên phương xa, bóng đen bao trùm kinh thành năm ấy đã khơi mào cho những toan tính chính trị cung đình, giữa thời khắc thực dân Pháp đang ráo riết xâm lược bờ cõi Đại Nam.
Việt Nam năm 1992 qua ống kính nhiếp ảnh gia Raymond Depardon
Hai mươi năm sau lần ghé thăm Sài Gòn vào năm 1972, nhiếp ảnh gia lừng danh người Pháp Raymond Depardon đã quay trở lại để thực hiện hành trình rong ruổi dọc chiều dài đất nước Việt Nam.
Lược sử tuyến đường sắt Sài Gòn - Mỹ Tho: Chuyến xe lửa đầu tiên của Đông Dương
Tuyến đường sắt Sài Gòn - Mỹ Tho khánh thành ngày 20/7/1885, chính thức trở thành tuyến xe lửa đầu tiên của xứ Đông Dương.
Lịch sử ngành sản xuất nước đá thời thuộc địa: Cơn khát của giới cầm quyền Pháp tại Đông Dương
Dạo quanh đường phố Sài Gòn ngày nay, chúng ta sẽ thấy những thùng, xô đá lạnh khắp mọi nơi. Từ trà đá, cà phê sữa đá đến ly sinh tố vỉa hè, thức uống nào cũng cần vài viên đá mát lạnh để xua tan đi cái nóng oi ả. Thế nhưng, trước khi người Pháp xây dựng nhà máy làm đá đầu tiên của Việt Nam, đá lạnh từng là một khái niệm xa xỉ, thậm chí không tưởng ở miền nhiệt đới.
Lịch sử Đền Hùng Sài Gòn: Khi đài tưởng niệm Thế chiến trở thành đền thờ Quốc tổ
Ít ai biết rằng Đền thờ Vua Hùng tại số 2 Nguyễn Bỉnh Khiêm vốn có một tiền thân khác biệt. Được xây dựng từ năm 1927 đến 1929 với tên gọi Đền Kỷ niệm An Nam, công trình ban đầu không phải để thờ phụng các vua Hùng như hiện nay, mà là nơi tưởng niệm những tử sĩ người Việt đã ngã xuống khi tham chiến cho quân đội Pháp trong Thế chiến thứ nhất
Từ Quảng Nam đến Gwangju: Chương sử chiến tranh đen tối của quân đội Hàn Quốc tại Việt Nam
Trong tiểu thuyết Bản chất của người (Human Acts), nữ nhà văn Hàn Quốc vừa nhận giải Nobel, Han Kang, đã khắc họa sống động Phong trào Dân chủ hóa Gwangju ngày 18/5. Vào thời điểm đó, các cuộc biểu tình của sinh viên bùng nổ tại thành phố Gwangju nhằm phản đối cuộc đảo chính của tướng Chun Doo-hwan. Để đáp trả, chính quyền quân sự đã tiến hành đàn áp dã man và thảm sát dân thường vô tội.
Đời sống Hà Nội qua loạt ảnh phim đen trắng năm 1978
Vào tháng 8/1978, tôi có dịp ghé thăm Hà Nội trong một chuyến đi nghiên cứu giáo dục do giáo sư từ Đại học La Trobe ở Melbourne tổ chức. Hồi đó, tôi dạy lịch sử ở trường trung học và cũng rất đam mê nhiếp ảnh. Tôi đã rong đuổi khắp các con phố Hà Nội, ghi lại vô số khoảnh khắc về đời thường của người dân nơi đây. Cho đến tận bây giờ, những bức ảnh này vẫn chưa từng được công bố ở bất cứ đâu.
Sài Gòn trong cơn mưa qua các thập kỷ
Sài Gòn mùa này lắm những cơn mưa.
Nhìn lại lá cờ đỏ sao vàng trên những chặng đường lịch sử của Tổ quốc
"Nghiêm! Chào cờ! Chào!” Tiếng Quốc ca vang lên giữa sân trường dìu dịu nắng mai, nơi lá cờ đỏ sao vàng tung bay rực rỡ. Khoảnh khắc ấy, giản dị mà đẹp đến nao lòng. Và chính từ những sáng thứ Ha...
Linh Phạm in Di Sản
Chuyện câu cá trộm ở Hồ Tây, một lát cắt của ký ức thời bao cấp
Suốt nhiều thập kỷ qua, cha vợ tôi vẫn đều đặn lui tới Hồ Tây. Câu chuyện đời ông, vừa song hành vừa đối nghịch với lịch sử đất nước, góp phần lý giải vì sao hồ nước này lại có vị trí đặc biệt đến vậy...
Về Vĩnh Long tìm các dấu mốc di sản kiến trúc trốn khỏi dòng chảy thời gian
Vĩnh Long là một đô thị có lịch sử lâu dài ở vùng trung tâm Đồng bằng Sông Cửu Long. Tại đây, nhiều cộng đồng cư dân với những lớp văn hoá khác nhau đã cùng sinh sống, làm việc và tương tác qua lại tr...
Những ký ức về Hà Nội thời hậu chiến qua loạt ảnh năm 1973
Trong bộ sưu tập ảnh trắng đen được ghi lại bởi nhiếp ảnh gia người Đức Horst Faas, phố xá Hà Nội hiện lên đầy tấp nập và giàu sức sống. Thế nhưng, ẩn chứa đằng sau khung hình tràn đầy tiếng cười con ...
Reply 1995: Chiêm ngưỡng bộ ảnh quý gần 30 năm về trước trên film Kodachrome
Một ngày hè năm 2019, trong lúc chuẩn bị cho triển lãm hồi ức giới thiệu các bức hình chụp Việt Nam gần đây, tôi tình cờ bắt gặp kho tàng những 50 hộp phim Kodachrome dương bản trong hầm chứa nhà mình...
Khôi Phạm in Di Sản
Lịch sử hào hùng đằng sau 6 nữ anh hùng dân tộc được đặt tên đường ở Sài Gòn
Nếu chịu khó để ý, bất cứ nơi nào ta đặt chân đến cũng có thể mang lại nhiều kiến thức bất ngờ. Ngay cả chuyến đi hóng mát vòng quanh thành phố cũng là cơ hội để chính người Sài Gòn biết thêm về lịch ...
Việt Nam bắt đầu kỷ niệm ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3 như thế nào?
Dưới tác động của xu hướng thương mại hóa, ngày Quốc tế Phụ nữ hiện nay thường quay quanh câu chuyện quà cáp đắt đỏ cũng như các chiến dịch quảng cáo rầm rộ. Không nhiều người biết rằng đằng sau ngày ...
Khung cảnh đêm huyền ảo của Sài Gòn năm 1938 qua ống kính Eli Lotar
Một thoáng Sài Gòn thuộc địa sau màn đêm.
Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam: Kho tàng lịch sử hào hùng qua lăng kính mới
Lúc bàn với ban biên tập Saigoneer về ý tưởng viết bài về Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam ở Hà Nội, tôi đã nghĩ chắc nó cũng sẽ chẳng có gì quá đặc biệt.
Đến Bệnh viện Nhiệt đới, khám phá nhà giam lâu đời nhất Sài Gòn
Nằm im lìm trong khuôn viên Bệnh viện Nhiệt đới TP. HCM là một nhà giam hơn trăm tuổi vẫn còn vẹn nguyên nhưng ít ai để ý.
Trở về thập niên 1990, khi xe Renault Goélette hoài cổ lăn bánh trên đất Việt
Một phương tiện bền bỉ và vững chãi từng lăn bánh khắp các con đường thành phố và nẻo quê Việt Nam cách đây không lâu.
Về thăm Làng Cựu để nhớ lại thời hoàng kim của làng thợ may đệ nhất Hà Thành
Nằm cách trung tâm Hà Nội 40km về phía Nam, Làng Cựu có gần 50 ngôi biệt thự được xây dựng từ đầu thế kỷ 20 với thiết kế độc đáo, pha lẫn kiến trúc Việt cổ và kiến trúc Pháp. Cơ ngơi ấy thuộ...
Dấu ấn Sài Gòn-Gia Định qua di tích lăng miếu Tả Văn Duyệt ở Bình Thạnh
Giữa lòng quận Bình Thạnh sầm uất, nơi giao nhau của hai con đường Đinh Tiên Hoàng và Phan Đăng Lưu, lăng Tả Quân Lê Văn Duyệt vẫn đứng lặng lẽ, giữ nguyên nét uy nghi và cổ kính giữa dòng chảy thời g...
Viết cho những khu gia binh thương nhớ trong ký ức Hà Nội xưa
Nhớ về Hà Nội, là nhớ về vùng đất nghìn năm văn hiến, nơi lưu giữ dáng dấp của con người Việt Nam xưa. Từng ngõ ngách trong lòng thủ đô đều khiến lòng người bồi hồi mỗi khi đi tới. Bởi lẽ, nơi ấy vừa ...
Câu chuyện đằng sau các trạm biến áp kiểu Pháp ở Sài Gòn
Len lỏi giữa phố phường hiện đại, những trạm biến áp với tuổi đời hàng chục năm là nhân chứng cho một thời kỳ lịch sử được ghi khắc bởi di sản phức tạp của chế độ thực dân Pháp.
5 công trình thể hiện bản sắc của kiến trúc hiện đại Việt Nam
Dạo quanh bất kỳ con phố nào ở trung tâm Sài Gòn, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp sự hòa trộn thú vị của các phong cách kiến trúc. Những tòa nhà chọc trời theo phong cách quốc tế, mang vẻ đẹp hiện đại nhưng có...
Paul Christiansen in Di Sản
Bưu điện Thành phố, Benjamin Franklin, và niềm tự hào nước Mỹ xa phương
Không khó để tìm thấy hiện thân của văn hóa Mỹ ở Sài Gòn.
Dòng chảy cuộc sống Cần Thơ qua bộ ảnh quý năm 1965
Với dân số hơn 1,5 triệu người và đầy đủ các tiện ích của một đô thị hiện đại như sân bay quốc tế, trung tâm thương mại, Cần Thơ là một trong những thành phố lớn và sầm uất nhất của vùng Đồng bằng sôn...
Linh Phạm in Di Sản
Lịch sử huy hùng của Pháo đài Láng, nơi bắn phát đạn mở đầu Kháng chiến chống Pháp
Trong lịch sử thế giới, rất nhiều dân tộc đã phải đấu tranh vũ trang để giành lại nền độc lập từ ách đô hộ. Ở nước ta, địa điểm loạt pháo khởi nghĩa đầu tiên nổ ra vẫn còn được lưu giữ, tưởng niệ...
